23 juni 2026

Wat u moet weten over de arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV)

In dit artikel

Als u ziek of arbeidsongeschikt wordt, verdient u mogelijk geen geld als u ondernemer bent. Wilt u toch een inkomen hebben als u niet kunt werken? Dan moet u zelf een verzekering afsluiten. Hiervoor kunt u een arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) afsluiten.

Voor wie is een arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV)?

  • Een AOV is voor ondernemers die hun inkomen willen verzekeren voor als ze ziek worden of een ongeluk krijgen.
  • U kunt dan (tijdelijk) niet meer werken en heeft minder of geen inkomen.
  • Met een AOV verzekert u zich voor een bepaald bedrag waar u van kunt leven als u niet kunt werken. Dit bedrag spreekt u van tevoren af met uw verzekeraar. 
  • Hierdoor loopt u minder financiële risico’s als u ziek wordt. Een AOV geldt meestal ook als u voor een deel arbeidsongeschikt wordt.

Arbeidsongeschiktheidsverzekering voor zzp'ers

Als zzp’ers kunt u zich ook verzekeren tegen arbeidsongeschiktheid. Het is goed om te onderzoeken wat er met uw omzet gebeurt als u ziek wordt. Of wat uw verzekering dekt als u ziek wordt, als u een AOV heeft.

Is een AOV verplicht?

  • Een arbeidsongeschiktheidsverzekering is op dit moment niet verplicht voor ondernemers.
  • De overheid werkt aan een wet om de AOV verplicht te maken. U moet dan een AOV hebben. De verwachting is dat de wet in 2030 ingaat. 
  • Een verplichte AOV is voor ondernemers die winst uit de onderneming hebben (voor de inkomstenbelasting).
  • U heeft dan recht op een arbeidsongeschiktheidsuitkering als u door langdurige ziekte niet meer het minimumloon kunt verdienen.
  • Met een verplichte AOV zijn alle ondernemers verzekerd. Nu kunnen ondernemers soms geen arbeidsongeschiktheidsverzekering afsluiten. Bijvoorbeeld omdat zij door hun leeftijd, medische aandoening of medische geschiedenis uitgesloten worden. 

Lees meer over de plannen voor een verplichte AOV op kvk.nl.

Wat zijn de kosten van een AOV?

De hoogte van een AOV-premie hangt af van een aantal zaken:

  • Uw beroep, omdat sommige beroepen een grotere kans geven op fysieke klachten.
  • Uw leeftijd, omdat de premie vaak hoger wordt als u ouder bent.
  • De eigenrisicoperiode, dit is de periode waarin u zelf uw verlies aan inkomen opvangt als u ziek wordt.
  • De dekking die u kiest, want u bepaalt zelf waar u wel en niet voor verzekerd bent. 

Lees meer over de kosten van een AOV en bekijk een rekenvoorbeeld op kvk.nl. 

AOV en belastingen

Een arbeidsongeschiktheidsverzekering verzekert uw persoonlijke inkomen. De premie is daarom geen zakelijke kostenpost en is niet aftrekbaar van de belasting voor uw bedrijf.

Belastingaftrek premie

De premie is wel aftrekbaar in uw aangifte inkomstenbelasting. U kunt de premie voor de AOV in uw aangifte inkomstenbelasting aftrekken als ‘uitgave voor andere inkomensvoorzieningen’.

Periodieke uitkeringen

Over de periodieke uitkeringen die u ontvangt als u (deels) arbeidsongeschikt bent, moet u inkomstenbelasting betalen. In uw aangifte geeft u de uitkeringen op als ‘inkomsten uit vroegere dienstbetrekking’.

Belastingaftrek bij uitkering in één keer

Als de AOV een uitkering in een keer geeft, kunt u de betaalde premie niet aftrekken. De uitkering is dan ook onbelast in de inkomstenbelasting. Het bedrag telt wel mee voor uw vermogen in box 3.

Lees meer over de arbeidsongeschiktheidsverzekering en belastingen.

Andere mogelijkheden voor een AOV

U kunt zich ook op andere manieren verzekeren tegen inkomensverlies door ziekte of een ongeval. Op dit moment is de AOV nog niet verplicht en bepaalt u zelf of en hoe u zich verzekert tegen arbeidsongeschiktheid.

Collectief verzekeren via branches

U kunt een 'individuele arbeidsongeschiktheidsverzekering tegen collectieve voorwaarden' afsluiten. Dit is een individuele verzekering die u afsluit via een overkoepelende groep, zoals een branche- of beroepsorganisatie. Ook belangenverenigingen voor zelfstandigen bieden hun leden deze mogelijkheid.

Vrijwillig verzekeren via UWV

U kunt een vrijwillige Ziektewet-verzekering en een arbeidsongeschiktheidsverzekering afsluiten bij UWV. Deze verzekering kunt u afsluiten als:

  • u een eigen bedrijf wilt beginnen
  • u minder dan 13 weken geleden een verplichte werknemersverzekering had via een werkgever of uitkering
  • u zich door een ziekte(verleden) of om andere redenen moeilijk kunt verzekeren. Soms kunt dan een vrijwillige verzekering afsluiten

De mogelijkheid om de premie af te trekken van de belasting is voor de vrijwillige verzekering van UWV hetzelfde als bij een AOV die niet via UWV loopt.

Lees meer over de vrijwillige verzekering bij UWV.

Private vangnetverzekering

Sommige verzekeraars bieden startende zzp’ers een vangnetverzekering. Voorwaarde voor deze verzekering is dat u om medische redenen geen gewone AOV kunt afsluiten. En dat u korter dan 15 maanden als zelfstandige werkt. De mogelijkheid om de premie af te trekken van de belasting is voor de private vangnetverzekering hetzelfde als bij een AOV.

Crowdsurance of schenkkringen (Broodfondsen)

Verlies van inkomen bij ziekte en arbeidsongeschiktheid kunt u ook samen met andere ondernemers opvangen via crowdsurance of een schenkkring.

  • Deelnemers maken met elkaar afspraken en sparen om elkaar te ondersteunen.
  • Bent u ziek, dan krijgt u van de andere leden geld waarmee u uw inkomen aanvult.
  • Er kan een wachtperiode gelden. In die periode krijgt u niet uitbetaald.
  • Leden van een schenkkring kennen elkaar vaak. Deelnemers van crowdsurance kennen elkaar niet persoonlijk en hoeven niet verplicht deel te nemen aan bijeenkomsten.

Bekende voorbeelden van een schenkkring zijn een Broodfonds of Voorzieningenfonds.

Schenkkring in combinatie met AOV

U kunt ook kiezen voor een combinatie van een schenkkring en een AOV. 

  • De uitkering van een AOV begint dan pas als de uitkering van een schenkkring stopt. Bijvoorbeeld met een eigenrisicoperiode van 2 jaar.
  • Wordt u langdurig ziek of raakt u arbeidsongeschikt, dan ontvangt u de eerste 2 jaar schenkingen uit de schenkkring.
  • Daarna ontvangt u inkomsten uit de AOV.
  • Door de lange eigenrisicoperiode van uw AOV is de premie lager.

Bekijk de tabel op kvk.nl voor de verschillen tussen een AOV, schenkkring, crowdsurance en een vrijwillige verzekering bij UWV

Schenkkring en belastingen

Het spaarbedrag dat u elke maand spaart in een schenkkring is privégeld. Het zijn geen kosten voor uw bedrijf, dus u mag het niet aftrekken van de winst. Het geld dat u in de schenkkring heeft gespaard, telt wel mee als vermogen in box 3 van de inkomstenbelasting.

Het geld dat u krijgt uit de schenkkring is samengesteld uit kleinere schenkingen van de andere leden. Van ieder lid mag u per jaar een bepaald bedrag krijgen zonder belasting te betalen. Krijgt u meer, dan moet u schenkingsbelasting betalen. Doet u zelf schenkingen aan andere leden in uw schenkkring? Dan zijn deze ook niet aftrekbaar voor de inkomstenbelasting.

Plan jouw intakegesprek met een ervaren adviseur

Geheel kosteloos en vrijblijvend. Na het intakegesprek bepaal je of je verder wilt gaan met het coachingstraject.

  • Persoonlijk advies van een ervaren ondernemer
  • Onze adviseurs zijn onafhankelijk en onpartijdig
  • Intakegesprek zonder kosten of verplichtingen